Door jou ben ik boos, bang, verdrietig — of toch niet?

Door jou ben ik boos, bang, verdrietig — of toch niet?

It is not what happens to you, but how you react to it that matters — Epictetus

We zeggen het gemakkelijk

“Door jou lig ik wakker.” “Door die hoge werkdruk ben ik nu burn-out.” “Na de vakantie zie ik alweer op tegen die ene collega.” We zeggen het vaak overtuigd, en dat geldt niet alleen voor boos en bang, maar ook voor verlegen en onzeker.

Misschien voelt het ook werkelijk zo. Maar klopt het? Want jouw gevoel is toch van jou?

Al zo’n twintig jaar begeleid ik privépersonen, professionals, leiders, ondernemers en teams bij conflicten, stress, overspannenheid en burn-out. Steeds fascineert mij dezelfde vraag: wat gebeurt er met óns wanneer de ander iets in ons raakt?

Eéndimensionaal en primair

CNN. Het 20.00 uur Journaal. De Rijdende Rechter. Het Familiediner. Op elk van die podia zie je dualiteit uitvergroot. De vraag is: zit die tweedeling ook in jou? Is macro ook micro? Of is het juist andersom: is micro soms macro?

Op het wereldtoneel, in een meeting of aan de keukentafel zien we hetzelfde mechanisme. Slachtoffer tegenover agressor. Gelijk tegenover ongelijk. Aanval tegenover verdediging. Keer op keer op keer.

Terwijl een vriendelijk mens meestal weinig ingewikkelds in je oproept. En een wandeling door de Biesbosch geeft je zelden een rotgevoel. Het wordt interessant wanneer iemand iets in jóu raakt. Is binnen ook buiten? Of is het juist andersom: is buiten niet binnen?

We beïnvloeden, spiegelen en raken elkaar, en ervaren onszelf juist dánkzij de ander. Maar waarom kun je bij de ene persoon volledig jezelf blijven, en verlies je jezelf bij de ander?

De ander als spiegel, niet als dader

Wat als degene die jou boos, bang of verdrietig maakt niet alleen iets met jou doet, maar ook iets in jou zichtbaar maakt?

Dat is geen vrijbrief voor respectloos of grensoverschrijdend gedrag. Maar waarom schud je het ene voorval gemakkelijk van je af, terwijl iets anders dagen, maanden of zelfs jaren blijft doorwerken?

Waarom kunnen we soms wel vergeven, maar blijkbaar niet vergeten? En waarom keren bepaalde gevoelens terug — met andere mensen, in andere rollen, onder andere omstandigheden?

Jouw gevoel = van jou

Hoe confronterend is de gedachte: jouw gevoel is van jou? Niet als schuldvraag, maar als uitnodiging tot nieuwsgierigheid.

Misschien begint vrijheid niet bij de vraag waarom de ander doet wat hij doet, maar bij een veel interessantere: waarom raakt het míj zoals het mij raakt?

Van ik-erkenning zoeken in de buitenwereld, naar zelf(h)erkenning in je binnenwereld.

Toen kijkt mee in het nu

Want wat reageert, is niet altijd alleen het heden. Een afwijzing. Een dominante collega. Een conflict met je partner. Niet gezien of gehoord worden. Soms is het gevoel groter dan de gebeurtenis zelf lijkt te kunnen verklaren.

We noemen het ‘weer’, ‘nooit’ of ‘altijd’. Maar welk ouder gevoel wordt daar eigenlijk geraakt? Herken je dat je rationeel allang begrijpt wat er gebeurt, en het gevoel toch terugkomt? Druppel – emmer?

Knowing others is intelligence; knowing yourself is true wisdom — Laozi, Chinese philosopher

Ontwikkeling ligt niet alleen in nóg beter begrijpen wat de ander doet, maar in ontdekken wat er in jou geraakt wordt. Anders blijf je verhuizen, en van baan en partner veranderen.

Wat jij bewust doorbreekt, geef je niet meer onbewust door. Daar neem ik je graag in mee. Welkom.

#Verantwoordelijkheid #Bewustzijn #Zelfreflectie #EmotioneleIntelligentie #DuurzameOntwikkeling #Zelfleiderschap